Instytucja Kultury Województwa Małopolskiego
Instytucja Kultury Województwa Małopolskiego
 

Siekierka karpacka z Kąclowej

Kąclowa to położona w województwie małopolskim w gminie Grybów wieś, przez którą przepływa stanowiąca dopływ Dunajca rzeka Biała. Na unikatowe znalezisko natrafił tutaj latem tego roku pan Adam Motyka.


Wykonany z brązu przedmiot zbadali archeolodzy z Uniwersytetu Jagiellońskiego. Okazało się, że jest to siekierka tulejkowa licząca ponad 3 tysiące lat. Zabytkowa siekierka trafiła do Muzeum Archeologicznego w Krakowie. Co ciekawe, została ona wykonana w taki sposób, jak odnalezione na południe od Karpat na terenie Słowacji, Węgier i Rumunii zabytki z tego okresu. W tych czasach na terenie dorzecza Cisy istniała formacja kulturowa, określana jako kultura Gáva (od nazwy miejscowości w północno-wschodnich Węgrzech). Można sądzić, że siekierka z Kąclowej została zrobiona właśnie przez rzemieślnika tej kultury, a nad Białą znalazła się jako import. Czy był to przedmiot zakupiony od wędrownych kupców, czy też dar albo zdobycz wojenna? Jak siekierka znalazła się na terenach dzisiejszej Kąclowej pozostanie prawdopodobnie na zawsze w sferze domysłów. Tym niemniej fakt jej odnalezienia świadczy o tym, że już 1000 lat przed Chrystusem istniało tutaj osadnictwo, że ludzie kontaktowali się z mieszkańcami południowych Karpat i prowadzili z nimi wymianę handlową, dla której szlakiem była prawdopodobnie dolina rzeki. Siekierka z Kąclowej jest dla tego terenu znaleziskiem niezwykłym, gdyż do tej pory górny odcinek Białej był na archeologicznej mapie białą plamą. Fakt ten i wyciągnięte przez archeologów wnioski stanowią też ciekawy przyczynek do odkrywania prehistorii Karpat. Dla ciekawych szczegółów zamieszczamy – za zgodą Autora – tekst prof. dra hab. Wojciecha Blajera z UJ, opisujący znalezisko.
 
 
Instytut Europa Karpat · ul. Narutowicza 9a · 33-300 Nowy Sącz
tel. (018) 443 43 07 · fax. (018) 442 39 06 · email: instytut@europakarpat.pl
© Instytut Europa Karpat