Instytucja Kultury Województwa Małopolskiego
Instytucja Kultury Województwa Małopolskiego
 

IV DNI UKRAIŃSKIE W NOWYM SĄCZU

Kolejna odsłona (tym razem grudniowa) cyklu Znają Sąsiedzi ma za zadanie przybliżyć Sądeczanom piękno kultury ukraińskiej oraz łemkowskiej. W trzydniowym programie wydarzenia znajdzie się tradycyjny przegląd filmowy, koncert w świątecznym klimacie, a także warsztaty rękodzielnicze i warsztaty śpiewu.


PROGRAM 12 grudnia, godz. 19:00, sala im. Z. Rysiówny Droga życia – przegląd filmowy („PRZEWODNIK”) 13 grudnia, godz. 17:00, sala kominkowa Karpacka choinka – warsztaty zdobienia haftem krzyżykowym i słomką 13 grudnia, godz. 19:00, sala im. Z. Rysiówny Droga życia – przegląd filmowy („SZRON”) 14 grudnia, godz. 16:30, sala edukacyjna Pieśni Bojków, Łemków i Hucułów - warsztaty śpiewu 14 grudnia, godz. 19:00, sala im. R. Sichrawy Muzyczna kutia z kolędami - koncert Chóru Widymo Wprowadzenie do filmów: Karol Szafraniec Po seansach zapraszamy na ukraiński akcent kulinarny Prowadzenie warsztatów: Maria Krawczuk, Marianna Jara MUZYCZNA KUTIA Z KOLĘDAMI - KONCERT CHÓRU WIDYMO Początki sanockiego Chóru Widymo sięgają końca ubiegłego wieku. Z inicjatywy Ukrainki Marianny Jary - osoby, której działalności kulturalnej, poświęcić należałoby osobny artykuł – przy jednej z sanockich uczelni zaczął działać kobiecy chór. Placówka nie wykazała zainteresowania tym faktem, ale dziewczyny chcące dalej śpiewać, zostały. Zespół, mimo że początkowo nie było takiego zamiaru, zaczął koncertować, z czasem stając się ozdobą wielu krajowych i zagranicznych festiwali. Skład Chóru jest, podobnie jak region pochodzenia, bardzo różnorodny. Tak pod względem etnicznym jak i religijnym. I chyba w owej różnorodności tkwi siła tej muzyki. Słychać to doskonale na ostatniej płycie zespołu. W przeciwieństwie do pierwszego albumu Widyma, na którym znajdziemy popularne, tradycyjne pieśni pogranicza polsko-ukraińskiego, „Chmielne” zawierają repertuar raczej wyszukany, a co bardziej znane motywy, opracowane są tutaj w nieco nietypowy sposób. Na płycie znajdują się pieśni pochodzące głównie z Bojkowszczyzny i Łemkowszczyzny, zaśpiewane w większości po ukraińsku. Potrafią te kołomyjki zachwycić, zarówno potęgą brzmienia – gdy dziewczyny śpiewają unisono – jak i kunsztem wokalnym solistek, ich mistrzostwem w operowaniu frazą. Niemalże wszystkie pieśni śpiewane są a capella; zaledwie w czterech z nich słyszymy również, bardzo oszczędnie akompaniujący śpiewaczkom tapan – rodzaj bębna popularnego szczególnie na Bałkanach. Ciekawy dodatkiem są trzy ostatnie utwory na płycie, autorstwa DJ-a Ujo, gdzie archaiczny śpiew spotyka się z nowobrzmieniową estetyką. Na koncercie w Nowym Sączu z pewnością usłyszymy pieśni z obu albumów Chóru, jak również najpiękniejsze kolędy, które wprowadzoną nas w już w świąteczny nastrój. DROGA ŻYCIA – PRZEGLĄD FILMOWY „PRZEWODNIK” Film rozgrywa się na początku lat 30. w sowieckiej Ukrainie, którą zdominowała industrializacja, kolektywizacja, Wielki Głód i likwidacja warstwy inteligenckiej. Beztroskie życie Petera Shamrocka, syna specjalista ze Stanów Zjednoczonych zmienia się w jednej chwili. Jego ojciec zostaje zamordowany. Tylko cud zapobiega śmierci Petera z rąk prześladowców. Tym "cudem" okazuje się kobziarz Iwan Kochera (niewidomy pieśniarz grający na kobrze lub bandurze). Chłopak zostaje jego przewodnikiem. Ich wspólna podróż przypada na zimę 1934 roku i jest pełna dramatycznych zwrotów akcji. Iwan wraz z innymi kobziarzami zostaje stracony w okolicach Charkowa. Tym samym Peter staje się jedynym żyjącym świadkiem tamtych tragicznych wydarzeń. „SZRON” Dwójka młodych Litwinów, Rokas i Inga, zostaje wolontariuszami, którzy z konwojem pomocy humanitarnej jadą z Litwy na Ukrainę. Po drodze ich plany ulegają zmianie. Przez Polskę i zachodnią Ukrainę wkraczają w śnieżne tereny Donbasu, wiedzeni ciekawością zbliżają się do linii frontu, by tam na własnej skórze poczuć niebezpieczeństwo wojny. WARSZTATY Karpacka choinka – warsztaty zdobienia haftem krzyżykowym i słomką Warsztaty odbędą się w dwóch etapach. Jedna część poświęcona będzie technice haftu krzyżykowego. Wykonanie przez uczestników prostego wzoru zwanego „drogą życia” będzie pretekstem do opowieści na temat bogactwa znaczeń karpackich ornamentów. W drugiej części Maria Krawczuk wprowadzi uczestników w swój słomiany świat. Artystka zna dziesiątki technik wyplatania (niektórych z nich jest nawet autorką), a na jej dorobek składają się tysiące przedmiotów. Na sądeckich warsztatach z pewnością powstaną też wspaniałe ozdoby choinkowe. Pieśni Bojków, Łemków i Hucułów - warsztaty śpiewu Warsztaty wspólnego śpiewania, które poprzedzą koncert wieńczący tegorocznego Dni Ukraińskie, poprowadzi Marianna Jara. Choć urodziła się na Ukrainie to jako miejsce do realizacji swych życiowych pasji wybrała Sanok. Od 25 lat z ogromnym zaangażowaniem i sukcesem realizuje się jako muzykolog, dyrygent, wykładowca nauk teologicznych i nauczyciel j. ukraińskiego, jest także wiceprezesem sanockiego oddziału Związku Ukraińców w Polsce i członkiem zarządu głównego w Warszawie. Gra na wielu instrumentach, w tym i na tak oryginalnych jak ukraińska bandura czy lira. Nade wszystko ukochała jednak muzykę pogranicza ukraińsko - polskiego
 
 
Instytut Europa Karpat · ul. Narutowicza 9a · 33-300 Nowy Sącz
tel. (018) 443 43 07 · fax. (018) 442 39 06 · email: instytut@europakarpat.pl
© Instytut Europa Karpat